29/04/2014

Schenking voor buitenlandse notaris geen fiscaal misbruik

Sinds de invoering van de antimisbruikbepaling (inwerkingtreding 1 juni 2012) is er al veel inkt gevloeid over de eigenlijke toepassing ervan. Zo ook door de fiscale administratie zelf.

Waar recent de gesplitste aankopen (waarbij de ouders het vruchtgebruik en de kinderen de blote eigendom van een (onroerend) goed aankopen en waarbij de gelden voor de aankoop van de blote eigendom voorafgaand door de ouders aan de kinderen worden geschonken) met argusogen werden bekeken (en waaromtrent ook de administratie meermaals haar standpunt wijzigde), was het nu de beurt aan de schenking voor buitenlandse notaris.

Het voordeel om te schenken voor buitenlandse notaris is gekend. Indien ouders een bepaald deel van hun (roerend) vermogen (zoals cash, effectenportefeuille, kunstcollectie, etc.) aan hun kinderen willen schenken en hiervoor beroep doen op een Belgische notaris, dan zijn er op deze schenking 3% schenkingsrechten verschuldigd. Opteert men er daarentegen voor om te schenken voor een Nederlandse notaris, dan zijn er op de schenking geen schenkingsrechten verschuldigd. M.a.w. kan men zijn roerend vermogen op die manier onbelast naar de volgende generatie overdragen. Enige voorwaarde is wel dat de schenker na de schenking nog drie jaar blijft leven, zo niet zal de schenking alsnog worden belast in de nalatenschap van de overleden schenker (tenzij de schenking intussen tijd vrijwillig ter registratie werd aangeboden aan de Belgische ontvanger tegen betaling van het schenkingsrecht van 3%).

Recent deed het gerucht echter de ronde als zouden ook deze schenkingen voor buitenlandse notaris (indien deze plaatsvonden met voorbehoud van vruchtgebruik) verplicht moeten worden geregistreerd wou men geen fiscaal misbruik verweten worden. Door zich het vruchtgebruik voor te behouden, behoudt de schenker zich het (levenslang) recht voor op de inkomsten van het door hem geschonken vermogen (interesten, dividenden, etc.). Een gelijkaardige redenering zou daarbij worden toegepast als in geval van de gesplitste aankoop.

De fiscale administratie heeft dit gerucht thans (gelukkig) de kop ingedrukt. Schenkingen met voorbehoud van vruchtgebruik voor een buitenlandse notaris moeten niet verplicht worden geregistreerd en maken geen fiscaal misbruik uit, voor zover zij althans geen deel uitmaken van een gecombineerde constructie. De fiscus bevestigt daarmee haar standpunt zoals vermeld in haar circulaire van 10 april 2013 waarbij eveneens uitdrukkelijk werd aangegeven dat schenkingen verleden voor buitenlandse notaris geen fiscaal misbruik uitmaakten. Dit nieuwe standpunt geldt overigens niet enkel voor schenkingen met voorbehoud van vruchtgebruik, maar ook voor elk ander levenslang recht.