Bedrijfsleiders, is uw appartement aan de kust nog steeds aftrekbaar?

Bedrijfsleiders, is uw appartement aan de kust nog steeds aftrekbaar?

Voorwaarden kostenaftrek

Artikel 49 van het Wetboek Inkomstenbelasting 1992 bepaalt de voorwaarden waaronder kosten fiscaal aftrekbaar zijn. Zo moeten ze, overeenkomstig die bepaling, gedaan of gedragen zijn met als oogmerk het verkrijgen of het behouden van een belastbaar inkomen.

De concrete invulling van de voorwaarden van aftrek maken sinds jaar en dag voorwerp uit van discussies tussen de fiscus en belastingplichtigen. De diversiteit aan rechtspraak hieromtrent heeft in het verleden ook vaak voor onduidelijkheid gezorgd bij juristen en fiscalisten.

Midzomerarresten in 2015

Zo veroorzaakte het Hof van Cassatie in 2015 opschudding door te verklaren dat het voor de aftrek van kosten in een vennootschap niet vereist is dat die kosten verband houden met het statutaire doel of de maatschappelijke activiteit van die vennootschap. Voormelde beslissing is van belang voor vennootschappen zoals een dokters- of advocatenvennootschap die bijvoorbeeld een appartement aan de kust heeft verworven. Hoewel een dergelijke vennootschap in principe geen vastgoedactiviteiten verricht, hoefde dit overeenkomstig de arresten van 2015 niet meteen te betekenen dat de fiscale aftrek van de kosten verbonden aan dat appartement werd verworpen.

Vele bedrijfsleiders zagen die arresten als een vrijgeleide om allerlei privé-uitgaven als beroepskosten te kunnen ingeven. Niets was evenwel minder waar; heel wat lagere rechtbanken bleven immers vasthouden aan hun strenge houding dat aftrekbare kosten noodzakelijkerwijze betrekking moeten hebben op de maatschappelijke activiteiten van een vennootschap. De diversiteit aan beslissingen hieromtrent was voor adviseurs dan ook vaak een doorn in het oog wanneer zij hun cliënten duidelijk en volledig wilden adviseren over dit onderwerp.

Bijkomende verduidelijking in arresten van 21 juni 2019

Ondertussen heeft het Hof van Cassatie in een aantal recente arresten -niet toevallig van dezelfde datum- bijkomende verduidelijking gebracht omtrent de voorwaarden inzake kostenaftrek. De conclusie die uit die arresten kan worden afgeleid, is dat het Hof nu van mening is dat een kost slechts aftrekbaar is indien deze is gedaan in het voordeel van de vennootschap. Zolang een vennootschap dus kosten maakt die haar eigen – zelfs onrechtstreeks – economisch belang dienen en niet uitsluitend het belang van haar bedrijfsleider, kunnen die kosten in principe worden afgetrokken.

De rechtspraak van 2015 wordt daarmee niet verlaten, enkel bijkomend verduidelijkt. Het Hof is dus nog steeds van oordeel dat een band met het maatschappelijk doel niet vereist is voor de aftrek van de kosten, en ook dat kosten van een verlieslatende operatie en kosten gemaakt om belastingen te besparen evenzeer aftrekbaar kunnen zijn.

Managementvennootschap koopt vruchtgebruik en trekt kosten af

Ter verduidelijking wordt hieronder de situatie besproken waarover één van de recente arresten handelt. Een tandarts  laat een nieuwbouw optrekken in persoonlijke naam. Daarin brengt hij zowel zijn tandartsenpraktijk onder als drie, voor verhuur bestemde, appartementen. Daarna verkoopt hij het vruchtgebruik van het complex aan zijn managementvennootschap. De blote eigendom behoudt hij zelf. Alle kosten betreffende de aankoop van het vruchtgebruik worden door de managementvennootschap in aftrek gebracht.

De fiscus is het daar evenwel niet mee eens. De aftrek van de kosten die de praktijkruimte betreffen, vormen geen probleem. Het pijnpunt is terug te vinden in de kosten die betrekking hebben op de appartementen en die volgens de fiscus niet kunnen worden afgetrokken.

Kosten in het belang van de vennootschap

Het Hof van Cassatie geeft, in navolging van het Hof van Beroep te Gent, de fiscus gelijk. Zo stelt het Hof van Cassatie dat, om bepaalde kosten te kunnen aftrekken, het relevant is om te weten of deze betrekking hebben op een activiteit die met een winstoogmerk wordt gevoerd.

Omdat de managementvennootschap van de tandarts een volledige financiering nodig had gehad om de prijs van het vruchtgebruik van de appartementen te kunnen betalen, bleek het kennelijk niet mogelijk voor die vennootschap om enig rendement te realiseren.

Het Hof concludeerde daarop dat het doel om winst te maken nooit bestaan kon hebben en dat de constructie enkel in het persoonlijk belang van de bedrijfsleider werd gedaan, die de kosten zelf niet in aftrek had kunnen brengen. Derhalve staat het volgens het Hof vast dat de vennootschap tegen haar persoonlijke belangen heeft gehandeld en uitsluitend in het voordeel van haar bedrijfsleider. De aftrek werd om die reden verworpen.

Voorzichtigheid bij aftrek appartement aan de kust

Gelet op voormeld recent arrest, blijft voorzichtigheid dus geboden indien u als bedrijfsleider de kosten van een appartement aan de kust wil aftrekken in uw vennootschap. Indien een dergelijke kost immers geen enkel vennootschapsrechtelijk belang dient, zal de aftrek van die kosten worden verworpen.

Hebt u hierover nog bijkomende vragen of wenst u hierover meer informatie? Dan kunt u ons uiteraard steeds vrijblijvend contacteren.