Blind getrouwd … maar wat met het erfrecht ?

Beelden: VTM

Blind getrouwd … maar wat met het erfrecht ?

Kijkend Vlaanderen is ook dit seizoen opnieuw in de ban van Blind Getrouwd, de intussen alom gekende reality show waarin 4 koppels de sprong in het diepe wagen en hun wettelijk ja-woord geven aan … een volkomen wildvreemde. Door verschillende experten aan elkaar gekoppeld, dit op basis van de ‘wetenschap’. Het format blijft in essentie ongewijzigd: na een aantal weken beslissen de koppels of ze gehuwd blijven, dan wel of ze een punt achter hun huwelijk zetten en scheiden.

Dit seizoen echter worden de koppels op bijzonder exotische bestemmingen gestuurd en worden tal van avontuurlijke activiteiten voor hen uitgestippeld. Niet geheel zonder risico als u het ons vraagt…

Bright Advocaten stelt zich immers de vraag: wat als het noodlot toeslaat en er zich een plots overlijden voordoet in hoofde van één van de ‘newly weds’?

Echtgenoten zijn wettelijke erfgenamen van elkaar

Of het nu in het kader van een tv-programma is of niet, men kan er niet om heen: de partners zijn gehuwd en de wetgever heeft de echtgenoten nu eenmaal bekroond tot wettelijke erfgenamen van elkaar.

Ook onder het nieuwe erfrecht zal de langstlevende kandidaat-echtgenoot het vruchtgebruik op het eigen vermogen van de eerststervende kandidaat-echtgenoot erven; de blote eigendom komt dan toe aan de eigen bloedverwanten van de overledene.

Het eigen vermogen is datgene dat de overleden partner op de dag van het huwelijk reeds in eigendom had: banktegoeden, aandelen, eventuele beleggingsportefeuilles, onroerend goed, etc.. Strikt genomen heeft de langstlevende echtgenote niet enkel recht op een deel van de financiële tegoeden; ook, en niet in het minst, heeft hij of zij het recht om de onroerende goederen van zijn of haar overleden echtgeno(o)t(e) in gebruik te nemen of deze te verhuren en de verhuuropbrengsten daarvan voor eigen rekening op te strijken. En dit levenslang.

In principe zal de langstlevende als enige en met uitsluiting van alle andere erfgenamen ook het huurrecht van de woning die bij het openvallen van de nalatenschap tot gemeenschappelijke verblijfplaats oftewel gezinswoning diende, verkrijgen.

Blind getrouwd zijn heeft dus zeker wel verstrekkende gevolgen.

Heeft u vragen over uw huwelijk of de werking van uw huwelijksstelsel, aarzel dan niet en neem gerust verblijvend contact met ons op.

Contacteer ons.

Kunnen de gehuwde kandidaten afstand doen van het erfrecht?

Het antwoord op deze vraag luidt duidelijk neen. Ook onder het nieuwe erfrecht is het echtgenoten niet toegestaan om een overeenkomst te sluiten waarin zij wederzijds verzaken aan elkaars nalatenschap. Een dergelijke overeenkomst maakt op vandaag nog steeds een verboden erfovereenkomst uit en kan juridisch geen stand houden. Verzaken aan de rechten in de nalatenschap van de vooroverleden echtgenoot kan, maar pas na dit overlijden.

Op dit laatste bestaat evenwel 1 belangrijke uitzondering, te weten de zogenaamde “Valkeniers-clausule”. Deze regeling staat evenwel enkel open voor gehuwden die kinderen hebben uit een vorige relatie, hetgeen tot op vandaag nog nooit het geval was bij Blind Getrouwd. Bij toepassing van dergelijke clausule kan de langstlevende nochtans verzaken aan bepaalde rechten in de nalatenschap van zijn of haar partner, ten gunste van de kinderen van deze laatste.

Maar ook hier is geen absolute verzaking mogelijk: de huwelijkspartner zal steeds minstens een recht van bewoning van de gezinswoning met gebruik van de inboedel genieten gedurende een minimumperiode van 6 maanden. Dit recht kan in geen geval ontnomen worden aan de langstlevende.

Kan een ontervend testament soelaas bieden?

Ook hier luidt het antwoord negatief. Reeds in 1981 werd de langstlevende echtgenoot door de wetgever gebombardeerd tot reservatair erfgenaam. De langstlevende zal altijd en overal recht hebben op een minimaal deel van de nalatenschap. De wet voorziet twee soorten reserves : ofwel de abstracte reserve die het vruchtgebruik op de helft van alle goederen van de nalatenschap behelst ofwel de concrete reserve die bestaat uit het vruchtgebruik op de gezinswoning en de huisraad.

Een echtgenoot geheel onterven is slechts mogelijk in uitzonderlijke omstandigheden en steeds onder bepaalde, strikte voorwaarden, met name bij feitelijke scheiding, echtscheiding door onderlinge toestemming of ingeval van vaststelling van een overspelige afstamming. De langstlevende kandidaat- echtgeno(ot(e) kan na het overlijden van de eerststervende steeds zijn minimaal erfdeel in recht opeisen.

Dan is er tot slot ook nog de verplichting die de nalatenschap van de eerstoverleden echtgenoot heeft ten opzichte van de langstlevende om in zijn of haar levensonderhoud te voorzien, indien hij of zij ten tijde van het overlijden behoeftig is. Men kan zich wel inbeelden dat dit iets is waar eventuele erfgenamen niet bijzonder gelukkig van worden.

Wat met echtscheiding in Blind Getrouwd?

Ook al lijkt de vonk tussen Nick & Christophe – om nog maar te zwijgen over deze tussen Winnie & Jonah – al behoorlijk te zijn overgeslagen, elk seizoen eindigt het sprookje voor een aantal koppels in mineur met de beslissing om toch uit de echt te scheiden.

In het kader van het programma zijn de risico’s verbonden aan een eventuele echtscheiding evenwel beperkt: naar verluidt worden de koppels voor het afsluiten van het huwelijk bijgestaan door een notaris voor wie een huwelijkscontract met scheiding van goederen wordt verleden en worden de kosten van een eventueel latere echtscheidingsprocedure betaald door de zender tot 6 maanden na de beslissing die tijdens de opnames werd genomen.

Sedert 1 september 2018 is de procedure echtscheiding in onderlinge toestemming trouwens enorm versoepeld, waarbij de belangrijkste vernieuwing er toch wel uit bestaat dat geen persoonlijke verschijning meer is vereist.

Hierover dienen de kandidaten hun hoofd dus niet noodzakelijk te breken, maar bij de erfrechtelijke gevolgen wordt bij voorkeur toch wat langer stilgestaan!

Heeft u vragen over uw huwelijk of de werking van uw huwelijksstelsel, aarzel dan niet en neem gerust verblijvend contact met ons op.

Contacteer ons.

Beeld: VTM